پایگاه خبری آستان مقدس حضرت فاطمه معصومه سلام الله علیها، به مناسبت روز جهانی کودک روایاتی از امام کاظم علیه السلام پدر بزرگوار حضرت فاطمه معصومه سلام الله علیها با موضوع تربیتی تقدیم خوانندگان می شود.
۱- امام کاظم (علیه السلام):
إِذَا وَعَدْتُمُ اَلصِّبْيَانَ فَفُوا لَهُمْ فَإِنَّهُمْ يَرَوْنَ أَنَّكُمُ اَلَّذِينَ تَرْزُقُونَهُمْ إِنَّ اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ لَيْسَ يَغْضَبُ لِشَيْءٍ كَغَضَبِهِ لِلنِّسَاءِ وَ اَلصِّبْيَانِ. (وسائل الشیعة ، جلد۲۱ , صفحه۴۸۴)
هرگاه به فرزندانتان وعده دادید، به آن وفا کنید. زیرا آنان می‌پندارند شما روزی‌دهنده آنها هستید و همانا خدای عزوجل به خاطر هیچ‌چیزی به اندازه زنان و کودکان خشمگین نمی‌شود.
۲- «يَا بُنَيَّ خُذْ مِنَ اَلدُّنْيَا بُلْغَةً وَ لاَ تَدْخُلْ فِيهَا دُخُولاً تُضِرُّ فِيهَا بِآخِرَتِكَ وَ لاَ تَرْفُضْهَا فَتَكُونَ عِيَالاً عَلَى اَلنَّاسِ (بحار الانوار، ج13، ص416)
امام كاظم عليه السلام :لقمان همواره به پسرش می گفت: «ای فرزندم! از دنیا به اندازه‌ی نیاز و توشه (کفاف) بردار و چنان در آن فرو نرو که به آخرتت زیان بزنی، و آن را چنان هم رها مکن که بارِ دوش و نیازمند مردم شوی.
۳- لاَ تَتْرُكِ اَلْعِلْمَ زَهَادَةً فِيهِ وَ رَغْبَةً فِي اَلْجَهَالَةِ (بحار الانوار، ج13، ص416)
امام كاظم عليه السلام :لقمان همواره به پسرش می گفت: ای فرزندم! علم را از روی بی‌رغبتی به آن و تمایل به جهالت رها مکن.
۴- يَا بُنَيَّ اِخْتَرِ اَلْمَجَالِسَ عَلَى عَيْنَيْكَ […] لَعَلَّ اَللَّهَ تَعَالَى أَنْ يُظِلَّهُمْ بِرَحْمَةٍ فَيَعُمَّكَ مَعَهُمْ (بحار الانوار، ج13، ص416)
امام كاظم عليه السلام :لقمان همواره به پسرش می گفت: ای فرزندم! مجالس را با چشمانت [دقت و دقت‌نظر] انتخاب کن؛ اگر گروهی را دیدی که خدا را یاد می‌کنند، با آنان بنشین […] چه بسا خداوند متعال سایه‌ی رحمتش را بر آنان بگستراند و تو را نیز همراه آنان فرا گیرد.»
۵- عن الکاظم علیه السلام:
«إِنَّ لُقْمَانَ قَالَ لاِبْنِهِ: تَوَاضَعْ لِلْحَقِّ تَكُنْ أَعْقَلَ اَلنَّاسِ…»
امام کاظم (علیه‌السلام) فرمود: همانا لقمان به فرزندش گفت:
«در برابر حق فروتن باش، تا عاقل‌ترینِ مردم باشی.»
(بحارالأنوار، ج ۱، ص ۱۳۶)
۶- عن الكاظم عليه السلام:
«إِنَّ لُقْمَانَ قَالَ لاِبْنِهِ: يَا بُنَيَّ إِنَّ اَلدُّنْيَا بَحْرٌ عَمِيقٌ قَدْ غَرِقَ فِيهِ عَالَمٌ كَثِيرٌ فَلْتَكُنْ سَفِينَتُكَ فِيهَا تَقْوَى اَللَّهِ وَ جِسْرُهَا اَلْإِيمَانَ وَ شِرَاعُهَا اَلتَّوَكُّلَ…»
امام کاظم (علیه‌السلام) فرمود: همانا لقمان به فرزندش گفت:
«ای فرزندم! دنیا دریایی عمیق است که انسان‌های زیادی در آن غرق شده‌اند؛ پس باید کشتی تو در این دریا تقوای الهی، عرشه‌اش ایمان، و بادبانش توکل بر خدا باشد…»
(بحارالأنوار، ج ۱، ص ۱۵۴)
۷- عن الكاظم عليه السلام:
«إِنَّ لُقْمَانَ قَالَ لاِبْنِهِ: إِنَّ اَلدُّنْيَا بَحْرٌ عَمِيقٌ قَدْ غَرِقَ فِيهِ عَالَمٌ كَثِيرٌ فَلْتَكُنْ سَفِينَتُكَ … قَيِّمُهَا اَلْعَقْلَ وَ دَلِيلُهَا اَلْعِلْمَ…»
امام کاظم (علیه‌السلام) فرمود: همانا لقمان به فرزندش گفت:
«دنیا دریایی عمیق است که انسان‌های زیادی در آن غرق شده‌اند؛ پس باید ناخدا و سرپرست کشتی نجاتت در این دریا، عقل، و راهنما و هدایت‌گر آن علم و دانش باشد…»
(بحارالأنوار، ج ۱، ص ۱۵۴)
۸- عن الكاظم عليه السلام:
«إِنَّ لُقْمَانَ قَالَ لاِبْنِهِ: إِنَّ اَلدُّنْيَا بَحْرٌ عَمِيقٌ قَدْ غَرِقَ فِيهِ عَالَمٌ كَثِيرٌ فَلْتَكُنْ سَفِينَتُكَ … سُكَّانُهَا اَلصَّبْرَ.»
امام کاظم (علیه‌السلام) فرمود: همانا لقمان به فرزندش گفت:
«دنیا دریایی عمیق است که انسان‌های زیادی در آن غرق شده‌اند؛ پس سکّان و فرمانِ هدایت کشتی نجاتت صبر و شکیبایی باشد.»
(بحارالأنوار، ج ۱، ص ۱۵۴)
۹- عن الکاظم (علیه السلام):
«أفضَلُ الأَولادِ مَن أُجبِرَ عَلَى البَلاءِ فِی صِغَرِهِ لِیَخرُجَ حَلیماً فِی کِبَرِهِ.»
بهترین فرزندان کسی است که در کودکی به کار‌های مختلف و سخت وادار شود تا در سن بزرگی حلیم و بردبار گردد.
۱۰- امام كاظم عليه‌السلام : در جواب مردى كه از فرزند خود شكايت كرده بود ، فرمودند :
امام كاظم عليه‌السلام :لاتَضرِبْهُ وَاهجُرهُ و لاتُطِلْ ؛ حديث
او را کُتَک نزن ، بلكه براى زمانى كوتاه با او قهر كن .
بحار الأنوار ، ج ۱۰۴ ، ص ۹۹
